انجمن انفورماتیک ایران انجمن انفورماتیک ایران انجمن انفورماتیک ایران
گزارش کامپیوتر شماره 234, ویژه مرداد و شهریور ماه 96 منتشر شد. پنجشنبه  ٠٢/٠٩/١٣٩٦ ساعت ٢٢:٠٤
 

بهترین رفتار برای شما
رفتار یک رهبر بزرگ همواره نمونه اس ت. ( نل ویدن)

رضا سرابی
کارشناس بخش فناوری اطلاعات بانک مرکزی

علیرضا نیکوکار
دانشجوی هوش مصنوعی


چکیده
ما همواره به دنبال صفت‌هایی می‌گردیم که بین یک رهبر خوب و یک رهبر عالی تفاوت ایجاد می‌کند. در این مقاله سعی شده است تا لیست اصلی از رفتارها و اعمالی که رهبر مورد تحسین شما را از دیگران مجزا می‌کند آورده شود.
واژه‌های کلیدی: منابع انسانی، رفتار مدیریتی
بحث رفتار و مدیریت آن جزء یکی از پرطرفدارترین بحث‌ها در جوامع بشری و به‌ویژه محیط‌های سازمانی می‌باشد. در علم روانشناسی به‌صورت ساده رفتار انسان این‌گونه تعریف می‌گردد.
آنچه كه افراد انجام می‌دهند یا بیان می‌نمایند رفتار نام دارد.
رفتار، اعمال فرد را در بر می‌گیرد و بر همین اساس یك ویژگی ایستا برای فرد نمی‌باشد. به عنوان مثال:
«خشمگین است»، نامگذاری رفتار است نه شناسایی رفتار. درحالی‌كه اگر بتوانید آنچه را كه فرد هنگامی که خشمگین است، بیان می‌دارد و یا انجام می‌دهد شناسایی كنید، آنگاه توانسته‌اید رفتار را تعریف نمایید. به عنوان مثال:
«علی سر خواهرش فریاد كشید، به اتاقش رفت و در را محكم به هم كوبید». این مورد توصیف رفتاری است كه ممكن است خشم نامگذاری شود.
در هنگام بررسی رفتار باید به این نکات توجه شود:

  • رفتار می‌تواند به وسیله فرد دخیل در رفتار و یا دیگران مشاهده، توصیف و ثبت گردد.
  • رفتار بر محیط از جمله محیط فیزیكی و یا محیط اجتماعی (آنچه كه دیگران و یا خود انجام می‌دهیم) تأثیرگذار است. گاهی اثر رفتار بر محیط آشكار است، مثال: وقتی كلید برق را می‌زنید و لامپ روشن می‌شود و یا وقتی دانش‌آموز دست خود را بالا می‌برد و معلم او را دعوت به صحبت كردن می‌كند. اما در بعضی مواقع اثر رفتار بر محیط آشكار نیست و فقط بر شخصی كه در وقوع رفتار دخیل است تأثیر می‌گذارد. مثال: احساسات و افكار درونی فرد.
  • رفتار ممكن است آشكار یا پنهان باشد. رفتار آشكار، عمل فردی است كه توسط شخص دیگری به غیر از خود فرد كه در رفتار دخیل است، قابل مشاهده و ثبت باشد. درصورتی‌كه رفتار پنهان را كه رویدادهای خصوصی نیز نامیده می‌شوند (اسكینر 1974) دیگران نمی‌توانند مشاهده كنند. برای مثال: فكر كردن،‌ رفتاری پنهان می‌باشد.

با توجه به تعریف صورت گرفته از رفتار در ادامه به معرفی 17 نکته که در ارائه رفتار بهتر، به‌ویژه در محیط کاری و گروهی می‌تواند اثر گذار باشند، می‌پردازیم. این نکات در عین سادگی بسیار تأثیر گذار بوده و در برخی موارد نیازمندتمرین مداوم و برنامه‌ریزی شده در جهت انجام آن‌ها می‌باشد.
1. قدرت کاری را درک و تمرین کنید
کار خود را درک کنید، بر آن تسلط داشته باشید و هر آنچه را برای انجام دادن آن نیاز است (پارامترهای قانونی و اخلاقی)، انجام دهید.
2. به عنوان یکی از اولین کارهای روزمره‌تان لیستی از کارهای انجام دادنی تهیه کنید
بر روی سه اولویت اول خود تمرکز کنید. میزان تأثیرگذاری شما در انجام دادن آن‌ها ارزش و سهم شما را در پروژه و سازمان مشخص می­نماید و شاید نهایتاً حرفه شما را مشخص کند.
3. به خودتان بیاندیشید
قدرت و وضع موجود را در شرایطی حرفه­ای و کامل به چالش بکشید. به طور معمول رفتارها و اعمال خودتان را مورد بررسی قرار دهید.
4. صداقت و درستی را در همه کارهایی که انجام می­دهید به کار گیرید
به صدای درونتان گوش کنید و او را دوست صادق و دانایی برای خودتان بدانید.
5. هیچ وقت از مواجهه ضروری اجتناب نکنید
همیشه به مشکلات به اندازه­ای که ضروری و مهم هستند اهمیت دهید.
6. این عبارت را بپذیرید که «اگر قرار این گونه باشد، این کار شماست»
این‌گونه فرض کنید که مشکلات از بین نمی‌روند تا زمانی‌که شما کاری را جهت حل کردن آن‌ها انجام دهید.
7. شما موافقت شخصی دیگران را برای انجام دادن کاری لازم ندارید
بدانید که نمی­توانید همه را راضی نگهدارید. بپذیرید که دیگران نیز می­توانند نظر مخالف (ولی قابل قبول) داشته باشند.
8. برروی مشکلات که در زمان حال هستند تمرکز کرده و آن‌ها را حل نمایید
مسئله پیدا کردن مقصر یا خطاکـار نیست. اجـازه ندهیـد که «چـه کسـی» شما را از پیدا کردن «چه چیزی» و «چگونه» منحرف نماید.
9. مسائل را شخصی نکنید
همه چیز مربوط به آن چیزی است که برای کسب و کار بهترین است.
10. بعضی اوقات اعمال محبت‌آمیز انجام دهید
محیط مثبتی که این اعمال ایجاد می‌کنند، می­تواند به راحتی به دیگر مکان‌های سازمان انتقال یابد.
11. در دیروز نمانید
اشتباهات را بپذیرید، از آن‌ها بیاموزید، درس‌هایی را که به شما می‌دهند به‌کار بندید و ادامه دهید.
12.با دیگران آنچنان رفتار کنید که انتظار دارید با شما رفتار کنند
شما براساس چگونگی احساسی که برای دیگران ایجاد می­کنید به خاطر سپرده می­شوید و مورد احترام واقع می­گردید.
13. مانند یک رهبر بیاندیشید
قضیه در مورد توانایی رهبری افرادی که در اطراف شما می­باشند، نیست بلکه در مورد توانایی خودتان در رهبری است صرفنظر از آنچه در اطرافتان اتفاق می­افتد.
14. تحمل کردن را تمرین کنید
به مشکلاتی که دیگران ایجاد می­کنند توجه کنید ولی به کسانی که این مشکلات را ایجاد می‌کنند بیشتــر توجه کنید.
15. از کسانی که به شما کمک می‌کنند قدردانی کنید
جایی که لازم است، اعتبار قائل شوید. موفقیت­تان تا حد زیادی، به خاطر وجود کسانی است که شما را در مسیرتان پشتیبانی می­کنند.
16. با اشتیاق به دنبال کمک و راهنمایی باشید
برای یاد گرفتن از دیگران آماده باشید (در اطراف شما خزانه‌ای از اطلاعات، خرد و تجربه وجود دارد).
17. مشخص کنید چه کسی می‌خواهید باشید
شما آن کسی هستید که خودتان تصور می­کنید، تصور شما حقیقت شما می­شود.
اگر این لیست ترسناک به نظر می‌رسد، فقط بر روی انجام یک کار در هفته تمرکز کنید بدین شکل سرعت کارایی کلی خود را افزایش خواهید داد. با وفاداری به این موارد، رهبری دیگران و خودتان سنجید­ه­تر، آسانتر و طبیعی­تر خواهد شد. حتی رهبرانی در رتبه بالاتر نیز به بعضی از این رفتارها نیاز دارند. این رفتارها به قدری عمومی و تاثیرگذار می‌باشند که در هر سازمان دولتی و خصوصی و برای مدیران جوان و مسن قابل استفاده هستند.

منبع

•  PM Network magazine, August 2007

•  تغییر رفتار، مرکز توانبخشی و خصوصی آموزش

•  Behavior in Wikipedia site